آمار
| تعداد نشریات | 14 |
| تعداد شماره‌ها | 692 |
| تعداد مقالات | 7,157 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,529,820 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 10,460,749 |
ارزیابی فنولوژی، عملکرد و صفات میوه در هیبریدهای حاصل از گرده‌افشانی آزاد ارقام تجاری فندق | ||
| پژوهش‌های تولید گیاهی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22069/jopp.2026.24999.3356 | ||
| نویسندگان | ||
| داوود جوادی مجدد1؛ زهره روحی ویشکائی* 2؛ ابراهیم عابدی قشلاقی3 | ||
| 1استادیار پژوهشی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان رشت ایران | ||
| 2استادیار پژوهشی پژوهشکده خرما و میوه‌های گرمسیری، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اهواز، ایران | ||
| 3استادیار پژوهشی بخش تحقیقات علوم زراعی- باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج | ||
| چکیده | ||
| سابقه و هدف: فندق یکی از مهم‌ترین محصولات آجیلی جهان است و شناسایی ژنوتیپ‌های برتر با عملکرد بالا و کیفیت مطلوب، از اهداف اصلی برنامه‌های به‌نژادی آن محسوب می‌شود. با توجه به تأثیر متقابل عوامل ژنتیکی و محیطی بر بروز صفات کمی و کیفی، ارزیابی ارقام متنوع در شرایط اقلیمی شمال ایران به‌عنوان مهم‌ترین قطب تولید فندق در کشور از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. لذا پژوهش حاضر با هدف ارزیابی ویژگی‌های فنولوژیک، عملکرد و خصوصیات کمی و کیفی میوه تعدادی از ژنوتیپ‌های فندق در مقایسه با ارقام محلی و معرفی ارقام امیدبخش، پرمحصول و دارای کیفیت مطلوب مغز انجام شد. مواد و روش‌ها: این مطالعه در ایستگاه تحقیقاتی عباس‌آباد واقع در آستارا، استان گیلان، طی سال‌های 1402 تا 1403 انجام شد. هیبریدهای ده ساله حاصل از گرده‌افشانی آزاد ارقام چرکسکی، ترابوزون، پریزیدنت، ریمسکی و قفقاز به‌عنوان هیبریدهای وارداتی فندق از کشور روسیه به همراه سه رقم شاهد روند دوپیمونت، سگورب و گرد اشکور در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار ارزیابی شدند. صفات مهم فنولوژیک ازجمله زمان دقیق باز شدن گل‌های نر و ماده، مدت زمان گرده‌افشانی و دوره پذیرش کلاله مورد بررسی قرار گرفت. علاوه بر این، ویژگی‌های کمی و کیفی میوه از جمله عملکرد، درصد تشکیل میوه، وزن میوه و مغز، درصد مغز و درصدپوکی نیز ارزیابی شد. تحلیل‌های بیوشیمیایی برای تعیین میزان روغن، پروتئین و فعالیت آنتی‌اکسیدانی انجام گرفت. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SAS نسخه 9.1، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند و مقایسه میانگین‌ها با استفاده از آزمون دانکن در سطح احتمال ۵ درصد انجام شد. یافته‌ها: نتایج بررسی فنولوژی گلدهی موید این مطلب است که تمامی هیبریدهای مورد مطالعه دارای تیپ گلدهی نوع پروتاندروس(نر پیش رس) بودند. ارزیابی صفات میوه نشان داد که بیشترین درصد تشکیل میوه و عملکرد مربوط به هیبریدهای قفقاز، ریمسکی، ترابوزون و پریزیدنت بود. بالاترین وزن مغز به ترتیب در هیبریدهای قفقاز، ریمسکی و پریزیدنت مشاهده شد. کمترین وزن میوه (78/1 گرم) و وزن مغز (88/0گرم) به هیبرید چرکسکی تعلق داشت. بیشترین درصدپوکی در رقم گرد اشکور مشاهده شد. در بین ژنوتیپ‌های مورد مطالعه بیشترین درصد روغن به رقم روند دوپیمونت (52/61 درصد)، هیبرید ترابوزن (15/61 درصد)، هیبرید ریمسکی (47/59 درصد) و هیبرید قفقاز(42/59 درصد) تعلق داشت. کمترین مقدار آنتی‌اکسیدان و فنول به هیبرید چرکسکی اختصاص یافت. نتیجه‌گیری: در مجموع، نتایج این پژوهش نشان داد که هیبریدهای ریمسکی، قفقاز، پریزیدنت و ترابوزون از نظر صفات مرتبط با عملکرد و برخی ویژگی‌های کیفی برتری نسبت به ارقام بومی به ویژه رقم گرد اشکور نشان دادند. بنابراین این هیبریدها می‌توانند به عنوان منابع ژنتیکی ارزشمند در برنامه‌های اصلاحی و همچنین برای توسعه باغ‌های فندق در شرایط اقلیمی مشابه مورد توجه قرار گیرند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| ارقام فندق؛ تشکیل میوه؛ درصد روغن؛ صفات پومولوژیک؛ فنولوژی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 91 |
||
سامانه مدیریت نشریات علمی. طراحی و پیاده سازی از سیناوب